terminów gramatycznych online
zdanie cząstkowe
Język: polski
Cytaty
Zdanié każdé, jest albo cząstkowé, np. gdyby Słońcé nié oświécało ziémi: albo zupełné, np. Słońcé oświécá ziémię. Zdanié znowu czątskowe, jest albo przednié, albo poboczné, czyli nawiasowé, np.
Dlá tego (powiadá Starowolski) tak wielé złych ludzi w Rzeczypospolitéj bywá, którzy się rozbojém, kradzieżą, łupiestwém, piaństwém i zabojstwém bawią, że i ćwiczénié z młodych lát złé mieli, i że Prawa żadnégo do ćwiczénia młodzi w Polszcze nié mámy. A zatém dobrzeby, aby, jako w wielu innych rzeczach, tak i w tém Prawo na wychowanié z młodu wszyscy mieli jednakié (a.)
Té słowa powiadá Starowolski, tudziéż té, jako w wielu inszych rzeczach, zamykają zdanié cząstkowé poboczné: inszé wszystkié słowa czynią zdanié przednié.
Zdanié jescze jest albo cząstkowé, np. gdyby słońcé nie oświécało ziémi; albo zupełné, np. słońcé oświeca ziémię.
Zdania są albo pojedyńcze [...] albo cząstkowe, np. gdyby słońce nie oświécało ziemi; albo zupełne, np. słońce oświéca ziemię.
Gdy znaczenie podmiotu lub słowa jest rozprzestrzenione, cząstkowe ich zdania przydłuższe odznaczamy średnikiem, np. Zamiar tragedyi, jest odstraszenie człowieka od zbrodni jej okropnością; wystawieniem mocném nieszczęść, w które wtrącają nas rozpasane i gwałtowne namiętności; zachęceniem do męztwa i wytrwania w przygodach. (Śniad. IV.)