terminów gramatycznych online
zwrot
Język: polski
Cytaty
Jestem tego przekonania, że natura jakiegobądź wyrazu, a tem bardziéj zwrotów mowy, nieustannie w znaczeniu się mieniących, jest niewyczerpana [...].
W pewnych tylko zwrotach oddajemy przyp. IVty nawet imion nieżywotnych przez IIgi; np. splatać figla; stanąć dęba; tańczyć mazurka.
Jeżeli bowiem za przykładem obcéj mowy przyjmujemy do języka naszego wyrazy, zwroty, wyrażenia i konstrukcye z duchem jego nie licujące, całemu organizmowi jego przeciwne: to niewątpliwie szpecimy, psujemy mowę ojczystą i pożałowania godne w niéj tylko sprawiamy zamieszanie.
Po wykrzyknikach, (już to zaraz po nich, już to na końcu zwrotu lub zdania całego) kładzie się znak wykrzyknienia, zowiący się także: wykrzyknikiem; np. Ach – Biada!.
Иногда въ началѣ, въ серединѣ или въ концѣ предложенія бываетъ обращеніе zwrot, выраженное звательнымъ падежомъ; нпр. Czekam na ciebie kochany przyjacielu. [...]
Różne zwroty.
Senhor, faça-me o favor (a fineza) | Panie, zrób mi proszę tę łaskę [...].
Mówimy jednakże dawnym zwrotem: bądź wola Twoja = niech wola Twoja będzie.
Podobnie — poza zwrotami w rodzaju byfšy tobǫ— nie istnieje niemal imiesłów przeszły na -sy.
Desiderativa. § 101. Bezokolicznik z czasownikiem w formie osobowej: imieć, mieć wyraża konieczność lub pożądanie wykonania czynności: mamy się grzechów wiarować Gn. Niekiedy jest tu nieco inny odcień znaczenia: wyraża się przez ten zwrot zamiar, oczekiwanie: co się ma przygodzie temu dziecięciu [...].
Ciekawe, że w Jastarni obok zwyczajnego padac 'põdai̭õ w tradycyjnym zwrocie padâ dešč mamy regularną krótkość!
Jednak trzeba podnieść, że długość może tu być nieraz poprzyciskowa, drugorzędna, z powodu częstego, takiego właśnie używania gen. w rozmaitych zwrotach.
§ 543. Zamiast różnych słów, np. daj, przepuść, odpuść, zaczęto stale w tych wyrażeniach używać niechaj, przez co wytworzył się stały zwrot niechaj ać [...].
Zwrot [...] 5. jęz. «związek wyrazowy, w którym człon podstawowy jest czasownikiem; także w znaczeniu ogólniejszym: wyrażenie, swoista konstrukcja wyrazowa».